Lukt het om voldoende nieuwbouwwoningen te bouwen? Iedereen streeft naar 100.000 woningen per jaar, maar zijn de plannen van het kabinet voldoende om dat aantal te halen? Want een flink aantal randvoorwaarden moet nog worden geregeld. Denk aan het aanpakken van netcongestie, het versnellen van vergunningverlening, het regelen van voldoende locaties en aan het zorgen voor investeringscapaciteit van corporaties. Of moeten we de huizenhoge ambities bijstellen, met pijnlijke keuzes voor woningzoekenden tot gevolg? Liesbeth Spies, voorzitter van corporatiekoepel Aedes, denkt dat de wooncrisis echt aangepakt kan worden. Met politieke wil en samenwerking tussen iedereen die zich met bouwen bezighoudt is veel mogelijk. Liesbeth werkt onvermoeibaar aan prestatieafspraken en regiodeals en wijst gemeenten op wat ze kunnen doen: stilzitten en afwachten is geen optie!

In een gezamenlijk manifest van begin dit jaar roepen de Unie van Waterschappen, VEWIN en NEPROM het Rijk om de wateropgaven meer te verankeren in wetgeving. Tot zover de eensgezindheid? Fahid Minhas, directeur van NEPROM, en Jeroen Haan, voorzitter van de Unie van Waterschappen en dijkgraaf van Hoogheemraadschap de Stichtse Rijnlanden, gaan in gesprek over de kabinetsplannen om nieuwe steden te bouwen: kan dat klimaatbestendig? Wie betaalt dat dan? En wie betaalt de gevolgen van niet-klimaatbestendig bouwen? Welke regels zijn (te) remmend voor projectontwikkelaars, wat moet je vooraf afspreken om niet halverwege te stranden? De aloude discussie over waar te bouwen, binnenstedelijk of in uitleglocaties, krijgt met het gesprek tussen Fahid en Jeroen weer nieuwe kleur. 

De naam ‘Wet versterking regie volkshuisvesting’ is veelbelovend. De overheid neemt regie en het speelveld lijkt daarmee voor alle partijen duidelijk. Maar met een nieuwe wet is morgen niet alles anders. Woningbouwplannen zijn niet zomaar aangepast. Gaan we voor snelheid met bestaande plannen die niet helemaal voldoen? Of passen we het programma aan met vertraging tot gevolg? En is dat wel een terechte tegenstelling? 
Volgens Bram Klouwen, algemeen directeur bij Companen, geef je richting aan implementatie van de Wet versterking regie volkshuisvesting door aan de slag te gaan. Hij weet hoe je praktisch en pragmatisch de noodzakelijke eerste stappen zet. Bram is bij veel gemeenten betrokken bij woningbouwversnelling en slim programmatisch sturen van woningbouw. Doelgericht, met focus op snelheid, betaalbaarheid en kwaliteit.

Het kan in Almere. Zo luidt al jaren het motto van de new town die vijftig jaar geleden haar eerste inwoners kreeg. De teller staat nu op ruim 230.000 en de stad blijft groeien. Zo staat Almere voor de opgave om in het nieuwe stadsdeel Pampus ruim 25.000 woningen te bouwen. Kan het echt in Almere? 
Vijf jaar geleden lanceerde de gemeente het Stadsakkoord Versnelling Woningbouw Almere, veel actiepunten gingen over nieuw beleid en nieuwe instrumenten. Wat zijn succesvolle aanpakken gebleken? 
Paul Tang is niet alleen een gepassioneerd bouwer en volkshuisvester, maar ook een vernieuwer. Denk aan het inzetten van erfpacht om koophuizen bereikbaarder te maken. Hoe zorgt hij er verder voor dat een sterk groeiende stad ook een inclusieve stad blijft?  

Gemeenten hebben een sleutelrol bij woningdelen en -splitsen. Platform31 gaat met deelnemers in gesprek over hoe gemeenten woningdelen en splitsen mogelijk en makkelijker kunnen maken. Hoe makkelijker het voor particulieren, woningcorporaties, marktpartijen of huurders is om woningen te delen en splitsen, hoe eerder en vaker ze dat zullen doen. Frank Dirks, senior projectleider bij Platform31, deelt tips en aanbevelingen voor gemeenten. Met voorbeelden uit de praktijk over wat wel én wat niet werkt. En vier manieren om woningdelen en -splitsen te faciliteren in het omgevingsplan en de huisvestingsverordening.

Niet bij elke gemeente is de samenwerking met corporaties even intensief. In Zaltbommel is merkbaar sprake van een effectief samenspel tussen de gemeente en corporatie Bazalt Wonen. Voor de bouw van 139 woningen in buurtschap De Tol, met sociale huur en middenhuur, trekken beide partijen alle registers open. En eerlijk gezegd: zelfs dan blijft het relatief kleine project een grote uitdaging. Wordt het project bijvoorbeeld betaalbaar als je het begrip ‘tijdelijk’ flink oprekt? Het belang van een sterk samenspel en de succesfactoren daarvan zijn ook zichtbaar bij andere woningbouwlocaties in Zaltbommel, zoals Spellewaard. In deze interactieve sessie trekken Han Jetten, directeur van Bazalt Wonen, en Gijs van Leeuwen, wethouder wonen en ruimtelijke ordening, wederom samen op, maar dan om de lessen te delen.

Voor wie bouwen we eigenlijk? Nederland vergrijst, en we blijven nog decennialang een grijzere samenleving. Maar we zien dat nog niet terug in onze woningbouw. Hoe zorgen we ervoor dat we in onze woningbouwprogrammering beter inspelen op de grijzere woonconsument van morgen?
In deze workshop gaat Hans Adriani samn met jou actief aan de slag met concrete programmering. Hoe pak je dat aan? Wie heb je daarbij nodig? Hoe vind je de kansrijke locaties om bouwen voor ouderen waar te maken? En kan dat eigenlijk wel als je als gemeente weinig eigen grond bezit? Kom Sim City spelen in je eigen stad of dorp. 

Woningcorporaties zijn onmisbare speler bij de woningbouw in je gemeente. Ze opereren vaak op grotere schaal dan je gemeente. Hoe kan je als gemeente met ze samenwerken? In deze sessie laten we aan de hand van de samenwerking van woningbouwcorporaties onderling én met de gemeenten zien wat er in de praktijk komt kijken bij regionale samenwerking en regionale solidariteit. Doel van de sessie is om aan de hand van het voorbeeld in Haaglanden te laten zien welke concrete stappen je kunt zetten als corporatie maar ook hoe je als gemeente en ontwikkelaar hier een bijdrage aan kunt leveren. De sessie wordt gegeven door Jozefine Hoft, directeur Sociale Verhuurders Haaglanden, en Staf Depla, lid Landelijke Versnellingstafel Woningbouw. .

De opgaven in Nederland zijn helder: meer woningen, klimaatbestendige gebieden, circulair en het slimmer benutten van de ruimte. Dat is niet makkelijk, maar wel duidelijk. Toch blijft voortgang in de praktijk vaak achter. Ruimtelijke opgaven lukken niet als publieke en private partijen elkaar op afstand houden. Ze lukken wél als beide partijen zich echt committeren — met tijd, geld, capaciteit en vertrouwen. Skin in the game dus. In deze kennissessie gaat gebiedsontwikkelaar BPD met samenwerkingspartners in op een vraag die steeds urgenter wordt: wat vraagt het om publiek-private samenwerking te laten werken? De Gnephoek in Alphen aan de Rijn laat zien hoe dit eruitziet in de praktijk en wat het oplevert. 

In drie minicolleges schijnen Saar Spanjaard (Cazas Wonen), Arno Visser (Bouwend Nederland) en Thijs van Spaandonk (Rijksadviseur voor de Fysieke Leefomgeving) hun licht op de vraag wat we moeten bouwen. 
Hoe bouwen we met oog voor kwaliteit en schoonheid en hoe maken we leefbare en betaalbare buurten? 
Er gaan stemmen op voor meer standaardiseren, wat doet dat met het gewenste maatwerk en de lokale autonomie? 
Moet het en mag het een maatje kleiner? 
De drie sprekers gaan hierover ook met elkaar in gesprek. 

Friso de Zeeuw spreekt een column uit.

Gemeenten staan voor de uitdaging om 25 procent betaalbare nieuwbouw te realiseren, maar zien projecten vaak stranden door onrendabele businesscases. Erkende en bewezen betaalbaarheidsinstrumenten als KoopGarant, KoopStart en het Nationaal Fonds Betaalbare Koopwoningen bieden hier een oplossing: ze overbruggen de kloof tussen marktwaarde en verkoopprijs én borgen betaalbaarheid op de lange termijn. Zo wordt voorkomen dat publieke steun leidt tot prijsopdrijving. Voor gemeenten ligt de sleutel in het begrijpen en toepassen van betaalbaarheidsinstrumenten, met realistische eisen en in samenwerking met marktpartijen. Ontdek hoe je betaalbare koop structureel én schaalbaar maakt. 
Simone van de Kuit van de Stichting OpMaat verzorgt deze sessie.

In de Drechtsteden werken overheden, woningcorporaties, ontwikkelaars en bouwers samen aan woningbouwversnelling. In 2022 ging een Regionale Bouwtafel van start, die sindsdien een flinke ontwikkeling doormaakte. Het netwerk groeide, bouwde aan vertrouwen en behaalde successen op verschillende actiepunten. 
In 2026 willen de deelnemende partijen nog vaker samenwerken aan versnelling van concrete projecten. Maar ook aan het opstellen van een Bouwakkoord voor 2027. Daarmee wil de Regionale Bouwtafel niet de gedeelde ambities centraal stellen, maar juist datgene wat nodig is voor de uitvoering. Ook de gemeenten werken samen rond woningbouw. Zij stelden een ‘Koers Wonen en Volkshuisvesting’ vast, die wordt uitgewerkt in uitvoeringsafspraken tussen gemeenten en corporaties. Rosalie Krebber (secretaris van de Regionale Bouwtafel en werkzaam bij Companen) en Joline Santen (regionaal programmamanager) delen de Drechtstedenaanpak.

Hoe stuur je op voortgang in woningbouwprojecten zónder te verzanden in losse lijstjes, versnipperde informatie en eindeloos overleg? In deze interactieve sessie maak je kennis met de Publiek-Private (Proces) Monitor (PPM): een gedeelde informatiebasis waarmee gemeenten, corporaties en ontwikkelaars beter samenwerken aan programma, planning, mijlpalen en kritische succesfactoren. Aan de hand van een fictieve gemeente ervaar je praktisch hoe de PPM helpt om:

* sneller knelpunten zichtbaar te maken;
* beter te sturen op voortgang en realisatiekracht;
* gezamenlijk overzicht en eigenaarschap te creëren;
* samenwerking tussen publieke en private partijen te versterken.
Samen met Staf Depla, lid Landelijke Versnellingstafel Woningbouw, en Ruud Kruip, lid Expertteam Woningbouw, ontdek je hoe de PPM een werkend stuurinstrument wordt in plaats van een papieren tijger.

De gemeente ’s-Hertogenbosch heeft een rijke geschiedenis in succesvolle publiek-private samenwerkingen. In deze deelsessie zoeken we naar de essentie van een succesvolle samenwerking. Sonja de Jong licht de ontwikkeling van het Paleiskwartier toe, een nieuw stuk binnenstad naast het station met circa 2.400 woningen en diverse stedelijke voorzieningen. Eric van Winsen behandelt de landgoedontwikkeling van Haverleij aan de hand van de kritische slaag- en faalfactoren. De PPS-vorm werkte goed bij grootschalige gebiedsontwikkelingen met een duidelijke ruimtelijke en programmatisch visie. Maar de nieuwe ruimtelijke opgaven zijn complexer en er is meer onzekerheid op het gebied van marktontwikkelingen, stikstof, energie en regelgeving. Dit vraagt flexibiliteit en soms andere samenwerkingsvormen. Een voorbeeld hiervan is de ontwikkeling van het Innovatiekwartier Den Bosch die net gestart is.